Ana sayfa Cengiz Erdil Didim Akbük’teki 150 yıllık Rum Kilisesi’nin başına gelenler

Didim Akbük’teki 150 yıllık Rum Kilisesi’nin başına gelenler

1171
0
PAYLAŞ
İşte Didim Akbük'te kaderine terkedilen 150 yıllık kilise

Bir Ege kasabasında Rum Kilisesinin başına gelenler

CENGİZ ERDİL

 

.

Didim’e 20 kilometre uzaklıkta bir yerleşim yeridir Akbük. Eskiden köydü sonra belde oldu. Şimdi ise Didim Belediyesine bağlı bir mahalle statüsünde.  Akbük koyunun noktalandığı bir coğrafyada sırtını tepelere veren, rüzgardan korunaklı  eski zaman sığınağı…

Yunanistan ile 1923 yılında Lozan’a ek olarak imzalanan Mübadele Antlaşmasıyla  Akbük’ün yerli halkı olan Rumlar da burayı terk etmişler, koy ve köy adeta kaderine terkedilmiş. Çünkü toprakları verimli olmadığı için gelen Balkan göçmenleri de buraya yerleşmemiş.  O yıllardan kalan ve yapımının 1870 yılı olduğu tahmin edilen kilise de kaderine terk edilmiş.

Sonra efendim, Akbük’e turizmin sihirli değneği değmiş. Özellikle 70’li yıllarda kurulan Fransız Tatil Köyü Akbük’ün kısmeti olmuş. Buranın da hikayesi ilginç. Fransızlar nedense bölgeden elini ayağını çekince 2-3 kez el değiştirmiş. Şimdilerde bir otel…Akbük’te 80’li yıllardan sonra  yazlık sayısı sürekli artmış, 2 bin’li yılların başında da İngilizlerin gözdesi olmuş.(İngilizler de mülklerini satıp gidiyor. Bu ayrı bir yazı konusu)

Cengiz Erdil, Akbük’teki kiliseyi gösteriyor.

Akbük’ün yapılaşmaya dayanan kısa tarihi böyle.

Ancak kaderine terkedilen kilise yılarca harabe gibi kalmış. Kısa bir süre okul olarak kullanılmış, sonra da yöredeki balıkçıların deposu olmuş.

Onarım değil katliam

Gel zaman git zaman Akbük bir belde belediyesi iken 2007 yılında buranın kültür merkezi olarak düzenlenmesine karar verilmiş. Ama ne düzenleme .Ülkemizde pek çok tarihi yapının başına gelenler  bu kilisenin de başına gelmiş.

200 yıllık yapının mozaikleri betonla sıvanmış, garip  bir renge boyanmış. Onarım çalışmasına Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu veya müzelerden tek bir yetkili gelip de” Burada ne oluyor” diye bakmamış.

Sonunda ortaya bir Kültür Merkezi denilen garip yapı ortaya çıkmış.

Akbük ve Didim’e ve de buralara yakın yerleşim yerlerine, yüzlerce Hristiyan Avrupalı yerleşmişken, buranın kilise olarak yeniden kullanılması nedense akıllara gelmemiş!

Tarihi yapı çocukların oyuncağı olmaya devam ediyor, umarım kaderine terkedilen yapı da onların başına bir iş gelmez.

Bir dönemin kültürünün yok edildiği Kültür Merkezi neredeyse 10 yıldır ayakta. Tarihi yapı artık ayakta ölüyor. Artık çürümeye yüz tutan ahşap ana kapıyı zincirlere bağlı iri bir kilit koruyor. Ama pencerelerde cam yok.  İçerde oluşturulan kitaplar toz toprak içinde, Evsiz yurtsuzlar burada barınırken hayli zara vermişler, Karşı kıyıya kapağı atmaya çalışan mültecilere yasadışı bir barınak olduğu yönünde halk arasında söylenti var.

Kültür olsun diye(!) buraya konulan piyano çocukların eğlencesi olmuş, Kilise avlusuna girdiğinizde, piyanoya dan dun vuran çocukların yaptığı dayanılmaz besteleri duyuyorsunuz.

Madem kültür yuvası  açtınız, kitapla doldurdunuz, üstelik bir  de piyano koydunuz, neden halka açmadınız? diye soranlara hiçbir cevap yok.  

Buraya yerleşen yüzlerce emekli memur, öğretmen var onlara neden bir okuma salonu olamadı bu yapı?

İşin içinde yerel siyasetçilerin çekişmesi de var, plansız programsız halkın parasını sokağa atma da…

Kültür olsun diye(!) buraya konulan piyano çocukların eğlencesi olmuş, Kilise avlusuna girdiğinizde, piyanoya dan dun vuran çocukların yaptığı dayanılmaz besteleri duyuyorsunuz.

Peki şimdi ne olacak?

Didim Belediye Başkanı Deniz Atabay, “tarihi Rum Ortodoks Kilisesi’nin geçmiş yıllarda restorasyonu yapılmış. Ama zaman içerisinde burası yeniden yıpranmış. Bizler Didim Belediyesi olarak burasıyla ilgili yeni bir restorasyon projesi hazırlatacağız. Hazırlatacağımız projeyi Aydın Valiliği’ne sunacağız. Projeye onay alabildiğimiz takdirde aslına uygun olarak kilisenin restorasyonunu gerçekleştireceğiz” demiş.

Bu sözlerin üzerinden de iki yıl geçmiş.

Tarihi yapı çocukların oyuncağı olmaya devam ediyor, umarım kaderine terkedilen yapı da onların başına bir iş gelmez.

 

BİR CEVAP BIRAK